Beelddenker en het luisteren in beelden

Ear“Je bent ‘vi-su-eel’, toch? Dat heeft niks met je oren te maken, wel dan? Maar jij kunt luisteren als de beste. HOE KAN DAT?! Kun je mij dat ook ff leren?” Ik had de puber blijkbaar uit de tent gelokt, gezien deze bijna vurige vraag. Ja, je kunt het leren. Luisteren naar een ander. 

Ik zie wat je zegt

Voorwaarde is dat mijn hoofd leeg is, de kamers dicht, lekker rustig op de gang. In mijn hoofd is er dan niets dat af kan leiden. Mijn gevoel, om het hele scala maar even zo te noemen, is begrensd. Daardoor weet ik precies wat van mij is en wat van de ander. Ik registreer alles wat je zegt en meer nog; wat je doet. Met elke beweging, elke verandering van houding, elk uitgesproken woord,  je stemgebruik, en met elke klank stel ik een beeld samen. En dat beeld verandert al naar gelang je verder praat en vertelt. Het plaatje wordt steeds meer ingekleurd met alles wat je uitzendt. Bijna alsof ik in een volkomen donkere bioscoop zit en jij bent de film. Dat is een typisch voorbeeld van gebruik maken van mijn hyperfocus als talent; Ik zie wat je zegt. 

Mijn eigen constante beeldenstroom is tijdens een gesprek onder de horizon, zeg maar, bewust ‘verbannen’ naar het onderbewuste. Mijn bewegingen zijn rustig. Dat nodigt uit tot vertellen. Vaak zal ik wel tekeningetjes maken tijdens het gesprek. Dat helpt mij om nog meer te focussen. Ik leg dat dan ook uit. Net zo goed als dat de ander soms beter kan nadenken door te friemelen met zijn handen. 

Luister om te horen, te begrijpen. Niet om te antwoorden. 

  • Als je bedenkt wat je volgende vraag zou moeten zijn dan is er al geen sprake meer van luisteren. 
  • Durf stilte te laten zijn voor wat het is; stilte, ruimte. 
  • Hoe iemand iets zegt is vaak belangrijker dat wat.
  • Luister zonder oordeel, vanuit je neutraal, doe geen aannames. 
  • Twee ogen en twee oren, dat zijn je belangrijkste instrumenten om te luisteren, daarom heb je ook maar 1 mond.
  • Stel vragen waar de ander niet met ja of nee kan antwoorden, open vragen dus. Ze beginnen altijd met; Wie, wat, waar, wanneer, hoe, welke. Blijf stil na het snel gegeven; ‘Weet ik niet’ als antwoord. De ander denkt ongetwijfeld toch na over de vraag en heeft misschien meer tijd nodig. Ik geef mijn clientjes altijd een quotum van 3 ‘weetikniets’. 
  • Een vraag beginnend met ‘Waarom’ is ook een open vraag. Wees daarbij wel bewust van de toon waarop je de waarom-vraag gebruikt. Hij kan oordelend of zelfs beschuldigend overkomen. In onderwijs en opvoeding zijn waarom-vragen meestal gelinkt aan iets wat niet goed ging. 
  • Wellicht een open deur maar zet je telefoon en andere apparatuur uit, als je een goed gesprek wilt.
  • Bij een lang gesprek kan het goed zijn om af en toe samen te vatten wat de ander heeft gezegd. Bovendien dwingt je dat tot heel goed luisteren. Je kunt ook af en toe checken of je het goed begrepen hebt wat de ander zegt en bedoelt. 
  • Het is mijn ervaring dat een wandeling in de natuur kan helpen, zeker bij lastige onderwerpen. Je hoeft elkaar niet voortdurend aan te kijken. Het is rustgevend dat samen lopen. Samen door een bos struinen geeft een andere dimensie aan het gesprek en je kunt de natuur bovendien als metafoor gebruiken. 
  • Neem er de tijd voor. Heb geen haast. Kijk niet op de klok. Simpel maar wel een van de fundamenten van goed luisteren. Je kunt een gesprek beter uitstellen dan afraffelen. 
  • Het kan soms helpen om de juiste ‘luister-stand’ te komen door van te voren 5 minuten in alle rust met je ogen dicht naar je favoriete muziek te luisteren. Niets doen verder, alleen ademen en luisteren. 
  • Dagelijks braingymen kan betere verbindingen leggen tussen de linker- en de rechterhersenhelft, helpen bij het wakker maken van je brein en je communicatie vaardigheden positief beinvloeden.
  • Ik leerde pas echt goed luisteren naar een ander toen ik naar mezelf leerde luisteren.

Veel doen

Luisteren is vooral een kwestie van doen, vaak, veel, bewust oefenen en voor jezelf terugkijken. Wat heb ik van dit gesprek geleerd? Als iemand jou vragen stelt, wie het dan ook is, merk eens op bij jezelf wat de houding van de ander, doet bij jou. Wat roept de manier van vragen stellen bij je op en leer daar van.  Ik ben ooit een luisterschrift begonnen waarin ik een schat aan ervaringen verzamelde puur en alleen over wat ik ontdekte over luisteren.  

Je raakt nooit uitgeleerd. Er is nog zoveel meer over te vertellen ook. Jij en je omgeving hebben er baat bij. Een kind zal jouw luistergedrag overnemen, imiteren. Echt luisteren betekent echte aandacht en daar is veel behoefte aan in onze dagdagelijkse race tegen de zelfbedachte klok. Ik denk zelfs dat als de mensheid zou beginnen met spelend leren luisteren in plaats van met leren lezen en rekenen de wereld er nog mooier uit zou zien. 

P.S. Als je mensen groots en meeslepend luid ziet communiceren in half afgemaakte zinnen elkaar onderbrekend expressief en wild gebarend alle regels hierboven aan hun laars lappend, maak je dan geen zorgen, probeer het ook niet te volgen, dan zijn het ongetwijfeld beelddenkers onder elkaar 🙂 

Luisteren naar een spreker

If your audience isn't listening, it's not their falt, it's yoursOok dan richt ik mij volledig op de spreker, of er nu 100 of 10 mensen in de ruimte zitten. Ik heb een bubble om mij heen waarmee ik mij met name afsluit voor de energie van anderen. Ik maak ruimte voor mijzelf. Ben dan ook niet al te benaderbaar, mensen ervaren dat ook als afstand. En dat is precies de bedoeling. Eigenlijk zit ik met de spreker(s) in mijn eigen privé-ruimte. Zodat ik ook weer alles kan zien in mijn hoofd wat er gezegd wordt, verbaal en nonverbaal. En ik heb geleerd dat ik beter luister, zowel individueel als bij een lezing als ik zoveel mogelijk filters uitzet. Geen oordeel, geen aannames, zoveel mogelijk neutraal zonder verwachting,

Ik teken in hele kleine simpele pictogrammen de kernwoorden van wat ik hoor. Beeldend samengevat. Als het onderwerp zich ervoor leent en ik zit aan een tafel dan maak ik er meteen een mindmap van. Daardoor blijf ik bij de les. De zich aan mij opdringende beelden, opgeroepen door wat de spreker zegt, blijven zo op afstand. Vaak zijn de door mij getekende plaatjes precies wat ik mis in het verhaal. Je wilt niet weten hoeveel sprekers nog steeds met weinig beeld presenteren. Louter taal (auditief) en saaie powerpoints  (zo 2012) dus nog meer tekst.

Komt er een afleidende gedachte en kan ik hem wegblazen als een veertje dan belandt hij vanzelf in de daarvoor bestemde kamer. In dat geval kan ik mij erg goed concentreren en is de spreker mateloos boeiend. Is dat laatste minder het geval dan schrijf ik de afleidende gedachte of het idee onmiddellijk op kleine kaartjes, dan is het uit mijn hoofd. 

De plaats waar ik zit is belangrijk. Altijd overzicht willen hebben en het liefst niemand achter me. De zijkant is een goed alternatief. Als je aan de zijkant zicht of achteraan kun je redelijk ongemerkt even de benen strekken om de hersenen van wat zuurstof te voorzien (Bij een concert mag ik juist wel graag vooraan zitten)

Op de stem van de spreker heb ik geen invloed, wel op mijn reactie bij de klank, de intonatie, de manier van praten. Zijn woorden vonden weerklank is niet voor niets een uitdrukking. Want ook al is het zinnig wat er gezegd wordt, de manier van praten en het gebruik van de stem zijn beide belangrijke voorwaarden of de boodschap ‘resoneert’. 

Zelf beweeg ik veel tijdens een lezing of presentatie en workshop. Dat zie ik ook het liefst als ik zelf luister. De spreker die het hele podium, de hele ruimte gebruikt moet ik wel volgen met mijn ogen, dus ook met mijn oren. Bij iemand die stilstaat en van papier opleest dwaal ik af omdat ik nu eenmaal luister in beelden.

daydreamerIn vergaderingen probeer ik altijd tijd te krijgen om het door de spreker uitvoerig in taal uitgedrukte probleem te mogen samenvatten in een paar tekeningen. Als ik het kan tekenen en daarmee de kern raak, heb ik het begrepen en onthoud ik het ook. Dat is handig om te weten als je studeert. Kun je na een uur les of college de stof in een paar tekeningen samenvatten? 

En soms zit het er gewoon niet in. De spreker is niet interessant, het onderwerp boeit niet, je komt op de een of andere manier niet in de luister-stand, er is teveel onrust in de zaal of in je hoofd. Wees dan mild voor jezelf. Ga even de zaal uit, loop een rondje, drink wat en probeer het later nog eens opnieuw.

Wat soms ook helpt is je even helemaal overgeven aan een dagdroom. Daarna lukt het meestal wel om te luisteren en ontdek je dat je niet eens zoveel hebt gemist. Of ik begin aan een ingewikkelde Zentangle en kom dan ongemerkt wel tot luisteren. Of ik speel, friemel met iets, een stressbal of een pen. Als we kinderen willen leren luisteren, laat ze dan bewegen, friemelen, doodle-en, krabbelen, staan als ze dat willen. Helaas hangt nog in teveel klaslokalen op een te prominente plek een poster met afspraken rond luisteren; Onze monden zijn dicht, voeten stil, alles uit onze handen, armen over elkaar. Het zegt waarschijnlijk niets over het luisteren maar meer over de leerkracht die er anders haar aandacht niet bij kan houden. Luisteren is immers (inter)actief tweerichtingsverkeer, dan komen spreker en luisteraar goed tot hun recht. 

Luisteren met je hart

Beelddenken en luisterenJe kunt het leren. De nog niet getrainde gehoorspier van een beelddenker kun je trainen. Het is vooral een combinatie van luisteren met je hart en praktische oefeningen. Dat heb ik voor je samengevat in een handig E boek

Geplaatst in Beelddenken | Tags: , , , , | Een reactie plaatsen

Beelddenker en spelen is een geboorterecht net als lopen en praten

Soldaatje spelenIk ben 8 en mijn vader is een held. Hij is soldaat en ik hoop dat het maar gauw oorlog zal worden dan gaat hij vechten en krijgt nog meer medailles. Mijn vriendjes en ik gaan hem daar natuurlijk bij helpen. We oefen met stokken op het veld tegenover mijn huis. Als we erg avontuurlijk zijn maken we een verkenningstocht door de weilanden. Overal kan de vijand zich verstoppen. Als we een brandgang vinden spelen we onze favoriete scene compleet met explosies en gruwelijk verminkte lijken. Van de vijand natuurlijk. Wij zijn de winnaars. Altijd. In gevecht met de verzonnen vijand, staan daar ineens heel echte jongens uit een ander dorp. Er vallen rake klappen, we verliezen en vluchten met pijnlijke blauwe plekken. Een week later liggen we in hinderlaag, onze stokken zijn zwaarder, vegen schoensmeer op onze fanatieke gezichten. We overvallen de echte jongens en winnen deze keer. Onze heldhaftige avonturen zijn voer voor weken. Tot we overgaan op draken, of rolschaatsen of zwemmen. 

OorlogsgeheimenOns rechterbrein was in die tijd volop in beweging. Doen, spelen, nieuwsgierig de wereld buiten school ontdekken. Ons spel, het verhaal maakten we zelf. We activeerden onze innerlijke verteller. We dachten met onze handen, bouwden wat we zagen in ons hoofd en verbeelden ons wat we nodig hadden voor de voortgang van ons spel. Het verloop van ons bedachte verhaal activeerde ons werkgeheugen. Afspraken en regels over wie er hoe en wanneer zou sneuvelen, daar moesten we ons wel aan houden. Als iemand eerder weer opstond dan was afgesproken dan stopte het spel even en vochten we dat uit of sloten snel een compromis. We leerden spelenderwijs chronologisch een verhaal te maken zonder onze fantasie daarmee te beperken. We leerden zo communiceren, ruzie maken, vrede sluiten. We ontdekten oplossingen voor zelf bedachte en werkelijke problemen en obstakels. We leerden empathie voor elkaar, luisteren, geduld. Daarmee compenseerden we onze slechte prestaties op school en overleefden toetsen en testen. Het hele leven was een groot spel waarvan wij de regels goed kenden en waar nodig aanpasten. 

21 century skillsIn de wereld van de volwassenen raakten we langzamerhand verstrikt in regels en voorschriften, protocollen en verwachtingen. Raakten we elkaar en, erger nog, onszelf uit het oog.

Want, zeg eens eerlijk, weet jij nog hoe dat moet? Spelen?

Ik merk het bij mijn clientjes dat ze vaak al in groep 4/5 het spelen verleerd wordt. Enerzijds door het drukke schema in veel gezinnen, anderzijds omdat er veel huiswerk is. Daarboven op moet er nog extra geoefend worden vanwege het label dat je hebt gekregen en wat alles zou verklaren. Voor spelen is in het onderwijs maar weinig plek. De enige in de klas die mag bewegen is de leerkracht. Voor ‘wild’ doen op het schoolplein krijg je straf en zelf de wereld ontdekken mag alleen nog gecontroleerd met een ouder of verzorger naast je. 

Toch is spelen een geboorterecht, net als lopen en praten. 

Toch is spelen een biologische behoefte net als dromen en slapen.

Toch is spelen de hoogste vorm van wetenschap waardoor werkelijke veranderingen plaats kunnen vinden. 

Toch is spelen een natuurlijke stand van ons brein. 

Toch is spelen door de natuur bepaald, we zijn zo ontworpen en gemaakt om ons leven lang te spelen. Zonder spel geen evolutie. Spelen is universeel. 

volwassen?Het tegenovergestelde van spelen is depressie, de vijand van spelen is angst. Van beiden is veel aanwezig in ons hoge welvaartssysteem. Toch weten we het wel. Er zijn heel veel populaire onderzoeken op het moment en niet te tellen TED talks die door miljoenen worden bekeken. Maar we zijn zo gewend aan gebaande wegen, uitgestippelde stappenplannen, de bedrijfsprotocollen dat we steeds minder zelf denken. We zoeken voortdurend de bevestiging; Doen we het wel goed zo? Zoals het hoort? Het evenwicht tussen serieus en spel is ver te zoeken. 

Zelf nadenken, zelf voelen, laat staan spontaan spelen daar is blijkbaar meer voor nodig. Spel is echter het cement van de samenleving, voorwaarde zelfs om mee te kunnen veranderen naar de toekomst die op ons afsnelt. Ik wens je toe, zoals ze er gelukkig zijn in mijn leven, dat er mensen op je pad komen die af en toe zeggen;  ‘He joh, ga eens doen, ga eens spelen.’ 

Geplaatst in Beelddenken | Tags: , , , | Een reactie plaatsen

Beelddenker en gelukkig regent het vaak in nederland

Regende het maar, zodat zij met elkaar, lopen konden, onder moeders paraplu. (Herman van Veen) 

Ooit brak ik met geweld uit de zwaar beveiligde antieke kast. In militaire dienst was het Roze Front net aan zijn eerste jaar bezig. Ik was uitschot en vond dat heel normaal. Je werd er hard van, zeiden we tegen elkaar. De blauwe plekken staken mooi af tegen het legergroen. Eretekens. Mijn eerste roze zaterdag in Amersfoort eindigde op de eerste hulp. Men gooide openlijk stenen naar het groepje homo’s wat demonstreerde om het recht er te mogen zijn. Als we in Apeldoorn hand in hand uit de kroeg rolden om of de nachtbus te halen of een taxi te nemen belanden we regelmatig in de parkvijver. Het hoorde er zo bij. Waren we met veel dan sloegen we terug, was ik alleen dan was ik blij dat ik goed kon rennen. In Amsterdam, tot zo’n 10 jaar terug, werd het iets makkelijker. Size matters. We waren daar met veel, altijd en overal. Zichtbaar, strijdbaar, trots. Ons eigen monument. We waren daar met veel, altijd en overal, alert, kwetsbaar, behoedzaam. Aangifte doen? Ha, ze zagen je komen op de Warmoes. Dus, hup, met z’n allen aan de zelfverdediging. Lichaamshouding, lichaamstaal, daar waren we dan wel weer goed in. Maar als je dan weer eens je mond niet kon houden en op straat tegen een ‘echte’ vent zei dat die schoenen echt niet meer konden, tja, dan incasseerde je of je trok een sprintje. Valse loeders werden we, met vaak dodelijke humor, om te overleven en dat werkte wel, inclusief onze goddelijke lichaamstaal natuurlijk. 

homophobiaEr is niet zo heel veel veranderd. In veel plaatsen in Nederland mag je op zondag nog steeds niet homoseksueel doen, laat staan zijn. Als je het dan wel mag zijn, dan liever maar niet doen en al helemaal niet zichtbaar. We blijven een ieder voor zich volkje waarin afhankelijkheid, oei, vies woord is. Vooral niet de verbinding aangaan. We blijven een calvinistische cultuur, waarin sowieso uitingen van affectie op straat niet op prijs worden gesteld van wie dan ook. Tenzij je een schattige on-gelabelde kleuter bent van liefst een jong ambitieus blank hetero stel, dan wil men nog wel eens vertederd glimlachen. Zolang Tante Bep driehoog achter schreeuwt dat we zulke lieve jongens zijn en mensen om het hardst roepen dat ze ook homo’s onder hun vrienden hebben is er sprake van een rare schijntolerantie. Het heeft nog steeds geen bodem en daarom gebeurt er wat er gebeurt en herhaalt de geschiedenis zich keer op keer.  

– By the way, ik heb hele lieve aardige hetero’s onder mijn vrienden hoor. O, en bi’s ook, ja voor ik iemand beledig. Ja, trans-genders ook trouwens. Zijn ook reuze lief. En leuk. Dat we daar even duidelijk over zijn he. Ik accepteer ze allemaal hoor. Dat je dat weet. –

Zolang ze niet op straat lopen tongen dan natuurlijk.

Maar als ik jouw hand pak, mag je hopen dat het pijpenstelen regent, zodat wij ongezien kunnen lopen onder moeders paraplu. Wel een flinke dan, kun je er altijd nog mee meppen, mocht het nodig zijn. Met de punt? Of juist met het zware handvat? Decisions, decisions. Laat ik wel m’n Gucci-parapluie thuis, ook zo zonde als daar tandafdrukken in komen te staan. 

Geplaatst in Maatschappij | Tags: , , , | Een reactie plaatsen

Beelddenker en muziek beoefenen als zingtuiglijke ervaring

Albert Einstein on musicKlassieke muziek luisteren en/of, nog beter, beoefenen helpt ons beter te concentreren en meer informatie op te kunnen nemen in kortere tijd doordat het beide hersenhelften tegelijk activeert. Op deze manier zet je de auditieve en sensorische kanalen wagenwijd open.

Luisteren naar klassieke muziek betekent dat hele complexe gebieden in de hersenen samenwerken. Ik denk dat klassieke muziek mij als beelddenker, in de tijd dat de term nog niet bekend was, geholpen heeft. Ik had muziekles van de de vierde klas lagere school tot aan mijn negentiende. En later, veel later, opnieuw, in de koormuziek. Steeds meer onderzoeken wijzen ook in de richting dat als kinderen klassieke muziek beoefenen ze het beter doen op school, lezen en rekenen gaat beter. Ze zouden beter samenwerken en een hoger zelfbeeld hebben. Er wordt zelfs onderzoek gedaan naar het beschermende effect van klassieke muziek op bepaalde delen in de hersenen verantwoordelijk voor bijvoorbeeld Parkinson en Alzheimer.

Als ik mijn blogs maak staat er eigenlijk altijd wel Bach of tijdgenoten op, het zet enerzijds mijn hyper-focus aan (heel erg nodig om alle beelden te vertalen naar taal die jij begrijpt) maar het haalt, voor mij althans, de bijbehorende onrust weg

Als dirigent van mijn koor Fluent maak ik optimaal gebruik van mijn beelddenkers talent. Zingen is een meervoudige zintuiglijke ervaring. Je hoort je zelfgeproduceerde klanken, de resonantie in je lichaam, het geluid wat weerkaatst. Je leest de noten en de tekst. En tegelijkertijd luister je naar elkaar, naar de harmonie, de boventonen. Het gevoel wat het bij je oproept als je zingt. De ademhaling wordt gelijkmatiger en je wordt als zangers één geheel in adem en hartslag. 

dirigentDirigeren is zo mogelijk nog zintuiglijker. Wat mijn zangers produceren, resoneert in mij. Als dirigent heb je de beste plek hiervoor. Ik hoor, voel waar het goed gaat. Elke individuele stem en tegelijk het geheel. Ik zie in 3D waar we naartoe gaan met het stuk en zie, voel, hoor, beleef waar we zijn, onderweg. Elke individuele emotie en het gezamenlijke gevoel. Ik beweeg met ze mee, geef aan, leid, dien. 

Dirigeren is wat dat betreft ook visionair. Als ik een stuk uitkies wat ik met ze wil zingen dan heb ik er meteen een volledig drie-dimensionaal bewegend beeld bij, uiteraard met geluid zodra ik de noten zie. Dan weet ik meteen of het wat is voor ons of niet. Het eindresultaat sla ik op, de interpretatie van de muziek kan gaandeweg bijgeschaafd worden maar waar ik met ze naar toe wil is helder voor mij en anders gaan we het niet zingen. De vertaling van beeld en geluid naar logische organische stappen in de repetities dat is nog het meest lastige voor mij als beelddenker. Vergt heel veel discipline. Vraagt heel veel nadenken ook hoe beeld en geluid en noten te vertalen naar taal zodat mijn zangers met mij mee kunnen gaan. Een nieuw stuk komt dagenlang in mijn hoofd voorbij, net zolang tot elke partij, de tekst, elke nuance in een prachtig palet is opgeslagen en ik het beeld tijdens repetities zo kan oproepen, vanuit mijn ruime muziekkamer in mijn hoofd. Vanuit het totaal naar de delen, top-down. Dan staan al mijn zintuigen op scherp, schuift de muzikale werkelijkheid over het beeld dat ik al had en corrigeert zichzelf, bevestigt zichzelf als een optreden goed gaat.

De zintuigen van een beelddenker, of hij nu dirigeert of niet, geven altijd het sterkste signaal af aan de rechterhersenhelft, in directe verbinding met het hart. 

Geplaatst in Beelddenken | Tags: , , , | 1 reactie

Beelddenker en als we kinderen niet leren zichzelf te zijn, worden ze ons

labels slecht voor je zelf

Weerstand

Hij zat verkrampt voor me. Schouders omhoog. Zelfs zijn stem klonk geforceerd, benauwd. Een diepe frons tussen zijn ogen. Geen glimlach op zijn gezicht, geen lach in zijn ogen. Zijn hele 9 jarige lijf als een gespannen boog stil op de stoel. De antwoorden waren uiterst bedachtzaam en kwamen mij gekunsteld over. Het was niet de bekende uitgebreide woordenschat van een hoogbegaafd kind. Het leek wel of de woorden niet van hem waren. Een nuance verschil. En toch. Op dat moment nam mijn intuïtie het over. Hij sprak de taal van zijn opvoeders. Hij zei wat hij dacht dat wij wilden horen. Hij verkrampte om gedrag te laten zien waarvan hij gemerkt had dat het gewaardeerd werd. Door anderen. Hij gedroeg zich zoals hij ontdekt had dat van hem verwacht werd. Door anderen.

Spiegel

Toen ik hem voldoende gespiegeld had, het deed zelfs pijn in mijn eigen lijf, ging ik me gedragen als beelddenker, als mezelf en dan uitvergroot. Heen en weer lopend met veel gebaren vertelde ik hoe je als beelddenker alles wat er gebeurt omzet in plaatjes. Dat je tussen de beelden zoekt naar het juiste antwoord op een vraag en dat dan eerst moet vertalen naar woorden. Dat je vanuit een helikopter de wereld bekijkt en daardoor snel overzicht hebt maar wel hier en daar details mist. Dat bewegen onze manier van concentreren is en dat we zo ook beter leren en onthouden, door te bewegen, te doen, te voelen met al onze zintuigen. Dat we op een andere manier luisteren. Dat we soms van de hak op de tak springen als een nieuw beeld ons afleidt. 

Mask offIk ging weer zitten en keek hem aan. Met glanzende ogen, ondanks de afkeuring op het gezicht van zijn moeder, keek hij terug en vroeg; “En ik zou dat ook allemaal zijn?”

“Je mag je linkervoet wel bewegen”, zei ik alleen maar.

Hij ontspande, even, met een glimlach. “Hoe wist je dat?” Hij schudde zijn been heen en weer, wiebelde op zijn stoel, keek naar zijn ouders en schoof weer terug in de kramp. 

“Hoe gaat het op school?” Ik vroeg het in het algemeen. 

“Goed”, antwoordde moeder. “Slecht”, antwoordde hij. Tegelijkertijd. 

“Hoe slaap je?

“Goed”, antwoordde moeder. “Slecht”, antwoordde hij. Tegelijkertijd. 

Ze keken elkaar verbaasd aan. 

Loyaliteit

“Sorry”, fluisterde hij, “het gaat eigenlijk best goed natuurlijk”. 

“Dat wou ik ook zeggen”, bromde de verontwaardigde moeder, “wij houden niet van klagen.” Vader probeerde het nog; “Hij slaapt wel onrustig als hij bij mij is en komt wel eens erg verdrietig uit school.” Moeder keek omhoog, haar mond een strakke streep, de armen over elkaar. Hij keek van zijn vader naar zijn moeder en naar mij, niet wetend of hij partij zou kiezen en besloot naar het toilet te vluchten. 

“Het is duidelijk dat u niets voor onze zoon kunt doen”, sprak moeder tenslotte terwijl ze opstond en mij een hand gaf. De vader beloofde nog contact op te zullen nemen. 

Terwijl ik mijn fiets van het slot haalde kwam hij op zijn kousen nog even naar buiten. Gaf me een lange handdruk en zei; “Ik denk dat mijn moeder gewoon niet zo van beelddenkers houdt. Kom je nog wel een keertje terug?” Ik beloofde het. “Dag hoor”, en weg was hij. 

Keep the mask offBeelddenkers hebben uiterst nauwkeurige ontvangers waarmee ze feilloos registreren wat de ander voelt. Hoewel het lang niet altijd gezien en al helemaal niet begrepen wordt, thuis en op school, zoekt de beelddenker vanuit zijn beeldende binnenwereld verbinding met ons op zijn manier. Als we dat niet willen zien, ontzeggen we hem de verbinding met zichzelf en wordt hij ons, een vals evenbeeld waar hij op latere leeftijd heel veel last van kan hebben. Vanuit ons patroon om onze verwachtingen op te leggen in plaats van zijn uniekheid  te zien, te horen en te erkennen. Zodra er dan ook nog een loyaliteitsconflict speelt is de maskerade compleet en gaat hij steeds meer van zichzelf af. Maar de omgeving is tenminste tevreden….

We dragen de grote verantwoordelijkheid om moedig onszelf te durven zijn en een veilige omgeving te maken waarin het kind dat ook mag en kan. We zullen ons moeten verdiepen in de rijke binnenwereld van de beelddenkers om contact te kunnen maken. Uiteindelijk is dat makkelijker dan al die volwassenen te repareren. 

N.B In overleg met de vader is er alsnog een traject gekomen en mocht ik na een nieuw lang gesprek met alleen zijn moeder haar doorverwijzen.

Geplaatst in Beelddenken | Tags: , , , , | Een reactie plaatsen

Aquariumbaby’s? Geen goed idee.

Dinsdag 22 maart vertelden gynaecoloog Dick Schoot en auteur Wim Daniëls in de uitzending van #RTLLateNight over hun boek De Baarmoeder. Daarin hebben ze alle feiten op een rij gezet over dit bijzondere orgaan. We hebben het boek nog niet gelezen, maar hebben een sterk vermoeden dat cruciale informatie ontbreekt.

“Wat was voor jou de grootste openbaring van de baarmoeder?” vroeg Humberto Tan aan Wim Daniëls. Toen vertelde Wim enthousiast over de mogelijkheid van een leenbaarmoeder en over kunstmatige baarmoeders waarin aquariumbaby’s kunnen groeien. Een ontwikkeling die tot de verbeelding spreekt, maar die traumatische gevolgen heeft!

Net als kunstkunstmatige baarmoedermatige inseminatie en IVF is het creëren van een kille, kunstmatige baarmoederomgeving vragen om problemen als hechtingsproblematiek, autisme, ADHD, depressies en andere klachten. Talloze onderzoeken naar hechtingsstoornissen hebben uitgewezen hoe groot de invloed van problemen bij de conceptie en in de baarmoeder zijn op een (ongeboren) kind.

In mijn boek Levensbelang leg ik uit dat emotionele verbinding met de moeder boven factoren als voeding, toxische stoffen (roken of drinken), stress en andere emoties die de moeder ervaart, tijdens de zwangerschap van cruciaal belang zijn voor de ontwikkeling van het kind. Een omgeving die wordt nagebootst, kan nooit die emotionele verbinding evenaren, ook al is de chemische samenstelling nog zo gelijkend.
Zelfs IVF en kunstmatige inseminatie hebben al grote gevolgen voor de ontwikkeling van het kind.

CrefmethodeDeze gevolgen worden met behulp van de CREF-Methode behandeld, maar het zou nog beter zijn als ze worden voorkomen.

Geplaatst in IKEV CREF | Tags: , , , , , , | Een reactie plaatsen

Beelddenker en he juffies, de naald blijft hangen

Daar gingen we weer. Zeven dames en 1 heer. Van hoofd tot leerkracht, van Ib-er tot Rt-er, de dames van het ‘tribunaal’ zaten er klaar voor. Tegenover hen zat ik als de advocaat van een leerling. 

Laat hij eerst zijn week-taak maar eens op tijd en goed afmaken. Laat hij eerst zijn werkjes maar eens foutloos maken, binnen de tijd, dan zullen we eens kijken wat we verder voor hem kunnen doen. Hij moet eerst maar eens laten zien wat hij kan want zijn prestaties zijn nou niet om over naar huis te schrijven. Laat hij eerst maar eens interesse tonen tijdens de instructie. Laat hij eerst maar eens stilzitten, zoals iedereen dat moet kunnen. Zodra hij beter zijn best doet praten we verder. Zo bijzonder vind ik hem niet. 

De opmerkingen openden moeiteloos de conversatie. Het hoofd typte ongeïnteresseerd op haar pc.  Ik probeerde beleefd het gebabbel te onderbreken. Toen dat niet lukte riep ik: “He, juffies, de naald blijft hangen!” Mijn intuïtie nam het over.

Zelfs het hoofd draaide zich om en zette haar bril af.

verbinding“Hou daar nu eens mee op Juffrouw-ik-heb-altijd-gelijk en Juffie-ik-weet-het-beter. Ja, je bent een ongetwijfeld een professional met ervaring, staat met liefde voor de volle klas mag ik hopen en je zult het heus heel druk hebben, daar heb je niet het alleenrecht op. Je zou echter kunnen weten dat een hoogbegaafde leerling de zich eindeloos repeterende rijtjes sommen niet meer interessant vindt en de boel afraffelt met veel fouten als gevolg. Je zou je ondertussen hebben kunnen laten informeren over overprikkeling in de klas en hoe je daarin samen met het kind de regie kunt nemen. Je zou toch denken dat er voldoende informatie is over de beelddenkers ook in jouw klas waar jij standaard het onverschillige stempel ADHD op plakt. Je zou eens kunnen stoppen met tempotoetsen en binnen de tijd lezen om te kijken wat dan de resultaten zijn. Je zou eens echt geïnteresseerd kunnen zijn in wat er onder het gedrag zit waar jij zo’n last van schijnt te hebben. Je zou eens echt kunnen luisteren en dat kan niet in een 10 minuten gesprek, dat is net voldoende om jouw slecht gefundeerde oordeel kwijt te kunnen. Je zou je eens kunnen realiseren dat je met elkaar een behoorlijke tunnelvisie hebt ontwikkeld ten aanzien van elke leerling die ook maar iets afwijkt van het door jou bepaalde gemiddelde.”


boosheidEmotie

Ik gooide het er allemaal uit en nog veel meer. Zo volledig mijzelf en zo oprecht boos dat er ongemerkt een traan uit mijn ooghoek ontsnapte. Zelfs ik moest hier even ademhalen. De dames luisterden vastgenageld aan hun stoel, sommigen met open mond. Ging ik te ver? Alleen het hoofd glimlachte en keek meer naar haar team dan naar mij. 

“Je bent natuurlijk zelf ook ooit gedwongen tot de middelmaat en opgeleid tot grijze muis. Dat snap ik. Maar wil je er echt naar streven een klas vol met alleen maar gemiddelde leerlingen te hebben? Omdat dat jou beter uitkomt? Wil je echt die beweeglijke jongens allemaal naar het speciaal onderwijs doen zodat je fijn een klas met meegaande zich keurig aanpassende stilzittende auditief ingestelde gemiddeld presterende meisjes hebt? Het lijkt wel of jullie bewust onwetend willen zijn. Elk probleem terug geven aan de leerling, de oplossing bij de ouders leggen, zodat jij door kunt gaan met wat je altijd doet. Je zou eens echt de verbinding aan kunnen gaan met wat jij een lastige leerling noemt.”

boosheid uit verbinding

Verbinding

Ik was inmiddels zelfs de draad kwijt en deze school zou ik ook kwijtraken, inclusief wat lezers nu, maar het kon me geen moer schelen. Mijn handen vielen stil. Een lange stilte volgde. De leerkrachten zaten inmiddels van mij afgedraaid in hun onbewuste lichaamstaal. Die was ik even kwijt. Het hoofd was de enige die me aan bleef kijken en langzaam met haar hoofd knikte.

“Lang geleden dat ik zo’n oprechte eerlijke boodschap heb gehoord”, zei ze tegen haar team. Die keken van haar naar mij en weer terug naar het tafelblad. Ze zaten er letterlijk tussenin. Was hun leidinggevende nu op hand van de spreker? 

“Ik ken je inmiddels als een rustig, evenwichtig iemand”, vervolgde ze, “met goede adviezen en gefundeerde feedback. Het was ongetwijfeld iets genuanceerder geworden als je niet zo oprecht boos was geweest, maar ik persoonlijk hou daar wel van. Dankjewel daarvoor.”

Ik raakte niets kwijt, ik had iemand weten te raken. Tussen de gesloten gezichten van haar team door begon ze op detail in te gaan op het gedrag en de achterblijvende prestaties van mijn cliëntje. De juffrouwen als de stille toeschouwers bij een tenniswedstrijd. 

“Ik wil hier graag nog even over doorpraten met jou alleen,  maar wat is voor nu je advies voor deze specifieke leerling?”

“Hem niet meer zo vaak de klas uit sturen en hem aan zijn lot overlaten. Een aantal toetsen en testen eens 1 op 1 afnemen in een rustige omgeving zonder tijdsdruk en kijken wat dan de score is. De Rakit-2 af laten nemen door een externe psycholoog waar hij een klik mee heeft. En ik wil graag een observatie in zijn klas doen met aansluitend een consult met zijn beide leerkrachten. Dat is het voorlopig.”

“Gaan we doen”, knikte ze, terwijl ze haar lijstje afmaakte. De tijd was voorbij. De leerkrachten slopen weg naar hun lokaal. De bel ging.

Ze maakte een afspraak om op een later tijdstip dieper op de inhoud van mijn boodschap in te gaan. “Als jouw trainingen ook zo persoonlijk zijn ga ik je waarschijnlijk uitnodigen voor een studiemiddag, als je nog durft tenminste”. We liepen samen naar de uitgang. “Zo’n krachtige emotionele boodschap van een relatieve buitenstaander met een zekere expertstatus, is precies wat we nodig hadden. Dat kon jij niet weten maar het was in de roos! Aan mij om de scherven op te rapen”, besloot ze glimlachend en nam met haar beide handen afscheid van me. 

*****

Beelddenker, de voorstelling

Geplaatst in Beelddenken | Tags: , , , , , , | Een reactie plaatsen

Beelddenker en kinderen zijn geen objecten vol tekortkomingen

sailors

 

Ik wil dat hij weet hoe uniek hij is voordat het te laat is. Ik wil dat hij zich bewust wordt van alle ongelooflijke mogelijkheden. Ik wil dat hij weet dat het de moeite waard is om uit het leven te halen wat je kunt. En ik wil dat hij de subtiele, heimelijke en belangrijke reden kent waarom hij als mens is geboren en niet als stoel.

Herb Gardner.

Hij had geen idee hoe uniek hij was. Alleen in het negatieve, dat hij niet mee kon komen met de rest. Hij wist wel dat hij anders was dan veel kinderen in zijn klas omdat hij niet beter zijn best deed. De houding van leerkrachten, de kritiek, de oordelen, de cijfers van zijn omgeving had hij moeiteloos omgezet naar een patroon van voortdurende zelfkritiek. Zo jong al de vaste overtuiging dat hij ook inderdaad niet genoeg zijn best deed. Zijn unieke schoonheid had hij sinds groep 3 niet meer kunnen zien. In de wat instabiele thuissituatie zag hij vooral volwassenen met een hele grote interne criticus. 

Ik vroeg hem; “Dus jij doet niet genoeg je best?”

Onderuitgezakt haalde hij zijn schouders op en knikte kort. 

“Hoe weet je dat?” 

Hij keek me aan. “Huh?” 

Ik herhaalde mijn vraag;”Hoe weet jij dat je niet genoeg je best doet?”

“Dat zeggen ze”, reageerde hij. Ik had zijn aandacht nu.

“Oh ja. ‘Ze’ zeggen wel meer. Hebben ‘ze’ ook verteld hoe je dan beter je best zou kunnen doen?”

Hij leunde voorover aan de keukentafel. “Nee!?”

“Hoe kun je nu weten hoe je beter je best zou kunnen doen als niemand je vertelt op welke manier?

CubeHij leek verbouwereerd. “Eh, tja, weet ik niet.” Zijn hoofd ruste nu op zijn hand, nadenkend keek hij langs me heen. De ouder verschoof onrustig op de bank. Ik tekende een grote zware zwarte kubus. “We spreken af dat deze loodzware kubus staat voor leren. Jij duwt er tegen aan maar je krijgt hem niet van zijn plaats. Langs de kant staan allerlei mensen te roepen dat je beter je best moet doen. Toch lukt het je niet.” Hij knikte. Het beeld sloeg aan. “Zo voelt het wel een beetje”, knikte hij langzaam. Ik tekende een lichte kleurige bal. “De andere kinderen in de klas hebben stap voor stap geleerd van de kubus een bol te maken. Die is nog steeds heel zwaar maar doordat hij rond is rollen ze hem makkelijker vooruit dan jouw kubus.”

Hij keek naar de tekening, hij blikte omhoog naar de ouder die bij de keukentafel was komen staan. “Ik denk dat jij ongelooflijk hard je best doet om dat blok van zijn plaats te krijgen. Je duwt je te pletter en een dag school kost je daardoor heel veel energie.” Zijn hoofd hing omlaag nu. 

“Van mij mag je stoppen met nog beter je best doen.”

geweldloze communicatieHij keek me aan. Zijn ogen glansden. Na een diepe, louterende zucht zei hij; “En dan gaan wij er samen een bal van maken.” Het was niet eens een vraag meer. We konden aan de slag. Het kostte me weinig moeite hem zijn andere manier van leren te laten ontdekken. 

De ogen openen van zijn omgeving, dat duurde langer.

In ons schoolsysteem en in de samenleving, soms ook in het gezin, conditioneren we blijkbaar regelmatig kinderen zodanig dat ze zichzelf als een object gaan zien, meestal een object vol tekortkomingen. Het is dan ook niet verwonderlijk hoe kinderen onmiddellijk een gevoel van schaamte en schuld krijgen (Calvijn is niet dood te krijgen hier in Nederland) bij het maken van fouten en daar dus niet van durven leren. Leren wordt dan alleen nog gedaan om goedkeuring te krijgen, straf te voorkomen, schaamte te vermijden, schuld te vermijden, uit moeten. Leren wordt dan nog beter je best doen, zonder dat je weet hoe. 

Geplaatst in Beelddenken | Tags: , , , | 1 reactie

Beelddenker en je hebt geen onderzoeken nodig om te bepalen wat goed is voor jou

Vol hoofd

Ontspannen

Met een vol hoofd sjokte hij aan het einde van de woensdagmorgen van school naar huis. Zijn moeder kende hem en liet hem. Met wat lekkers kroop hij op de bank. Onder een dekentje, I-pad aan, oortjes in, muziekfilmpjes kijken en soms luisterde hij alleen maar met zijn ogen dicht. Langzaam kwam de energie weer terug, raakte zijn hoofd leeg. Hij ging bouwen in Minecraft Deed tussendoor een ander spelletje. Aan het einde van de middag kon hij verwoorden wat er lastig was vandaag in de klas en ging daarna voetballen met zijn buurjongens op straat. Het gemiddelde leven van een beelddenkend kind.

tv kijkenOnderzoek door ongetwijfeld taaldenkende wetenschappers zonder kinderen zou aantonen dat meer dan 1 uur achter het beeldscherm schadelijk is. 

Ontspannen?

Het was zaterdagavond. Mijn tijdlijnen op diverse sociale media liepen al uren vol met opmerkingen over een tv programma wat blijkbaar van levensbelang was, iets met een mol. Ik liep van het station naar huis en zag de volwassenen zitten op de bank voor mega grote tv-schermen, I-pad op schoot, telefoon in de hand. Een programma kijken, erover twitteren en ondertussen een spelletje doen. Het gemiddelde leven van een volwassene in Nederland. We zitten gemiddeld 2.40 uur per dag voor dat mega grote beeldscherm. In het weekend langer. Dat is normaal, geaccepteerd volwassen gedrag.

Onderwijs van de toekomst

Onderzoeken

Volgens de onderzoekers naar de enorme schadelijkheid voor kinderen bij overmatig beeldschermgebruik moeten kinderen vooral meer gaan ervaren, bewegen en voelen. Ze mogen echt niet langer dan een uurtje achter hun I-pad. Dat ze vervolgens wel 5 dagen in de week doodstil zo’n 6 uur per dag op een stoel moeten zitten leren wordt even vergeten. Hoe schadelijk is dat. Beelddenkers denken en leren vooral met hun ogen en hun beweeglijke lichaam. Daar zit hun creativiteit en daar horen beeldschermen bij, zeker als we ze willen voorbereiden op de toekomst. 

Bovendien als jezelf de hele dag met je smartphone bezig bent en de hele avond voor de tv hangt, welk signaal geef je dan af als je de beeldscherm tijd van je kind beperkt tot een uurtje per dag? 

Gefeliciteerd uw onderzoek was het meest waardeloosWe onderzoeken van alles. Want als we het onderzoeken dan bestaat het. Voor elke conclusie over wat goed voor ons zou zijn vinden we wel een of ander onderzoek. Dat ze elkaar tegenspreken is blijkbaar irrelevant. Het wordt tijd dat we stoppen met onzinnige onderzoeken. Blijft er tijd en geld over voor het echte werk. Het wordt tijd dat we zelf gaan bepalen en voelen wat goed is voor ons kind, voor onszelf en dat dan gaan doen. De angel zit hem in het woord ‘overmatig’ en dat is voor niemand goed maar voor iedereen anders. 

Aside | Geplaatst op door | Tags: , , , , , | Een reactie plaatsen

Beelddenker en de trieste werkelijkheid achter de plaatjes

small dreamsAl jaren krijgen mijn cliëntjes tijdens de intake mijn doos met inspiratiekaarten. Over jezelf praten met een vreemde meneer kan soms makkelijker zijn via beelden. Ik krijg binnen korte tijd heel veel informatie. Er valt van alles te observeren. Hoe neemt iemand een cadeautje in ontvangst? Hoe maakt hij het open? Worden de kaarten netjes gesorteerd, 1 voor 1 bekeken of over de tafel gegooid en in 1 oogopslag gezien? Vraagt hij om hulp met dat lastige plastic eromheen? Schieten zijn ouders onmiddellijk te hulp? Welke plaatjes trekken zijn aandacht? Waar stelt hij vragen over en hoe? Het is een prettige en makkelijke manier om contact te maken. Als alle plaatjes bekeken zijn en op tafel liggen zijn er een aantal standaard vragen.

Welk plaatje past het beste bij jou? Wat er ook speelt bij cliëntje of in het gezin, het verhaal bij dat beeld over zichzelf is altijd verrassend positief. Zo zijn er meer vragen met vaak universele uitkomsten, soms verrassende ontdekkingen. Het leuke is natuurlijk hoe ze via de gekozen foto veel over zichzelf vertellen. Ze merken dat ze bij mij ook echt mogen zeggen wat ze denken.

The world is a dangerous placceWat echter schokkend is zijn de beelden die ze na lang nadenken en diep fronsen kiezen als ik ze de vraag stel; Welk plaatje vertelt iets over hoe jij school op dit moment vindt? Dat is 9 van de 10 keer hartverscheurend. Als je er tenminste over nadenkt, wat we natuurlijk niet doen in onderwijsland. We gaan gewoon door met grootbrengen door ze klein te houden. Triest omdat ze het zo goed kunnen uitleggen. Zeker als je in gedachten houdt dat de ze 8 of 9 jaar zijn. Het gaat veel verder dan dat school saai is en stom. Ik voel me niet gehoord en niet gezien is de onderliggende boodschap. We gaan er altijd over in gesprek en kijken waar we dingen kunnen veranderen, bij henzelf, thuis, op school. Meestal wordt aan het einde van het traject een ander plaatje gekozen.

Of een andere school.

Hier de 9 meest gehoorde uitspraken met de praatplaatjes erbij. Zonder commentaar. Om tot je door te laten dringen.

School is een stomme wedstrijd die je nooit gaat kunnen winnen. Maar je kunt ook niet uit de race stappen.

Het is 1 groot doolhof zonder bordjes en ze vertellen je voortdurend dat je de verkeerde kant op gaat. Op een dag zal ik de uitgang wel vinden, toch?

School is een soort luxe gevangenis waar je niet zelf mag denken. 

Je loopt er altijd vast en niemand die je uit de modder haalt. Dan moet je maar beter je best doen terwijl beide achterwielen vastzitten. 

Het is 1 groot gevecht op leven en dood.

School laat bij mij voortdurend het alarm af gaan.

School is regeltjes en wat niet mag en wat wel moet maar 1 grote chaos. En ik kies altijd het verkeerde.

School is waden door het zand. Het schiet niet op, je komt niet verder. 

School is een soort evenwichtsbalk. Tot het einde van de dag moet je je goed vasthouden want anders val je. Het lukt nooit om op tijd aan de overkant te komen. Elke dag weer opnieuw.

School is keihard werken en dan ontdekken dat je dood alleen achterblijft. 

School is heel, heel eenzaam en onbeschermd.Foto inspiratiekaarten

 

Geplaatst in Beelddenken | Tags: , , , | Een reactie plaatsen